بررسى آيات استضعاف و استكبار آيات مربوطه در مسئلهء استكبار و استضعاف را كه در قرآن زياد آمده است مىخوانديم . مطلبى را براى تكميل آنچه در جلسهء پيش گفتيم عرض بكنيم و آن اين است كه مطلبى را به اين شكل بيان كرديم كه ما دوگونه آيات در يك زمينه در قرآن داريم ، از اين دوگونه آيات كدام يك را ملاك براى تفسير ديگرى قرار بدهيم ؟ . . . « 1 » اينها را ما متعارض مىگوييم . ولى يك وقت هست كه اين تعارضْ ابتدايى و ظاهرى است ، بعد كه در كنار يكديگر بگذاريم يكى ديگرى را تفسير مىكند و توضيح مىدهد . مثل مواردى كه مطلقى با مقيدى وارد بشود . براى يك موردى يك دستور مطلق برسد و براى همان مورد يك دستور مقيد برسد . در اينجا مىگويند مقيد مطلق را تفسير مىكند ، يعنى نشان مىدهد كه آنجا هم كه مطلق گفته‌اند از باب اين است كه مقيد هم در ضمن مطلق هست ولى اينجا كه مقيد گفته‌اند به معنى اين است كه شما بايد آن مطلق را هم به اين معنا حمل كنيد ، كه اين اصول در تفسير قانونها هم به كار برده مىشود . متخصصينِ در قانون وقتى كه مىخواهند يك قانون را تفسير كنند به اين اصول مراجعه مىكنند و اين اصول اصولى عُرفى و درست هم هست . گفتيم كه در قرآن نويدى آمده است بر پيروزى نهايى و حتى غير نهايى يك گروه بر گروههاى ديگر ؛ يك چنين تضمينى در قرآن آمده است . اين نويد به دو تعبير مختلف آمده است . در بعضى از تعبيرات قرآن تكيه روى ايمان و عمل

--> ( 1 ) [ حدود يك دقيقه نوار افتادگى دارد . ]